Newsletter nr 3

Biuro ds. Jakości Kształcenia

W tym numerze:

1. Nagroda Dydaktyczna Rektora UW-kolejna edycja

2. Warsztaty projakościowe WZZJK

3. Rekomendacje na podstawie Studium Karier Absolwentów

4. Przemiany na rynku pracy -V Kongres Akademickich Biur Karier

5. Konferencje programowe Narodowego Kongresu Nauki- Lublin i Gdańsk

Nagroda Dydaktyczna Rektora UW

 

Przypominamy, że do 31 maja wydziały mogą zgłaszać kandydatów do tegorocznej edycji Nagrody Dydaktycznej Rektora UW. 

Po raz pierwszy nagrody indywidualne za szczególne osiągnięcia dydaktyczne przyznano w ubiegłym roku z okazji Święta Uniwersytetu Warszawskiego. Laureatami zostali: 

mgr Pascale Peteers (Wydział Neofilologii), dr Jerzy Konarski (Wydział Matematyki, Informatyki i Mechaniki) oraz dr Karol Olejniczak (EUROREG).

Poprosiliśmy ich o kilka słów refleksji na temat samej nagrody oraz jej wpływu na ich pracę dydaktyczną.

 

 mgr Pascale Peteers:

Uważam, że jest to piękna inicjatywa. Rzadko docenia się działalność dydaktyczną na Uniwersytecie, a przecież to ona stanowi sens naszej pracy – bez dobrej pracy dydaktycznej nie byłoby studentów, a bez nich nie byłoby Uniwersytetu. Ta nagroda była dla mnie ważna z kilku powodów: po pierwsze – cieszę się, że moje zaangażowanie zostało dostrzeżone i docenione; po drugie – utwierdziła mnie ona w przekonaniu, że inwestycja w pracę dydaktyczną, w studentów zawsze się zwraca; po trzecie – mam ogromną nadzieję, że moje koleżanki i koledzy dostrzegą, jak ważne jest to, co robimy każdego dnia dla naszych studentów. Życzę wszystkim nauczycielom czerpania radości z każdej chwili spędzonej ze studentami.

 

dr Jerzy Konarski:

Otrzymanie nagrody dydaktycznej było dla mnie niespodzianką. I to podwojną. Najpierw, pewnie w maju, dyrektor poprosił mnie w pilnym trybie o dane na temat moich zajęć i powiedział, że to w związku z możliwą ale bardzo niepewną nagrodą. Dane uzupelniłem, potem nadeszła 200 rocznica utworzenia UW, o nagrodzie ani słowa, wiec wkrótce o niej zapomniałem. Druga niespodzianka nastapiła na jesieni, kiedy się okazało, że nagrodę dostałem. Ciekawi mnie, jak to się stało, że akurat ja. Podejrzewam, że trochę przypadkowo, bo wiele osób na wydziale przykłada sie do dydaktyki.

 

dr Karol Olejniczak:

Wpływ nagrody rozpatruję na trzech poziomach: 

 (1) Poziom indywidualny

Nagroda jest dla mnie wielkim wyróżnieniem, dała mi olbrzymią satysfakcję i poczucie postępów w realizowanej misji. Dała mi także poczucie pewności siebie w stosowaniu innowacji dydaktycznych. Dotychczas nieco obawiałem się, że stosując niestandardowe metody nauczania być może zanadto odchodzę od przyjętych standardów. 

 (2) Poziom relacji ze studentami

Oczywiście nagroda wzmocniła moją motywację do dalszego rozwijania eksperymentów i angażowania studentów w badania.

W tym roku stawiam nam nowy cel - rozwinięcie Policy Lab - przestrzeni w której będziemy mogli wspólnie rozwiązywać, wykorzystując badania naukowe, praktyczne problemy obywateli i przestrzeni publicznych. Studenci już testują ze mną nową metodykę działania takiego laboratorium. Nasze warsztaty opieram na wynikach prowadzonego przeze mnie grantu NCN.

 (3) Poziom zespołu EUROREG

Moje Koleżanki i Koledzy jak i kierownictwo EUROREG zawsze byli bardzo wspierający i otwarci na nowe pomysły. Więc radość z nagrody była zespołowa!

Ta nagroda dała nam, w zespole, impuls do nieco innego myślenia o naszej pracy jako instytutu i roli studentów. Badania i dydaktyka dotychczas funkcjonowały równolegle. 

Teraz, zaczęliśmy rozumieć siłę płynącą z budowania synergii między naszymi badaniami a zainteresowaniami naukowymi naszych studentów. Ta refleksja jest szczególnie ważna w kontekscie projektowania nowego programu studiów miejskich i regionalnych. Nagroda i uznanie na poziomie UW dało nam poczucie, że warto zastosować to rozwiązanie w sposób systematyczny.

 

Rekomendacje na podstawie Studium Karier Absolwentów

 

Rektor UW prof. Marcin Pałys podpisał Propozycje działań na rzecz jakości kształcenia przygotowane przez Uczelniany Zespoł Zapewnienia Jakości Kształcenia na podstawie Raportu Studium Karier Absolwentów UW (2017). Są one adresowane tak do wydziałów i innych jednostek prowadzących studia, jak i do biur ogólnouniwersyteckich. Rekomendacje będą przedmiotem dyskusji na pierwszych uniwersyteckich warsztatach WZZJK. Zachęcamy więc do zapoznania się z ich treścią (nie jest to lektura obszerna) i przygotowanie głosów krytycznych – takie z pewnością wywołają dyskusję, której w obszarze działań na rzecz doskonalenia jakości kształcenia tak bardzo nam brakuje. Rekomendacje znajdą Państwo na stronie: http://www.bjk.uw.edu.pl/?Rekomendacje

 

Warsztaty projakościowe WZZJK

 

Szanowni Państwo,

Przygotowania do warsztatów WZZJK nabrały tempa. Dziękujemy za wszystkie propozycje prezentacji oraz potwierdzenia udziału.

Jednak cisza ze strony niektórych wydziałowych zespołów budzi nasz poważny niepokój. Dlatego też zaraz po 15 maja pozwolimy sobie zadzwonić do przewodniczących wydziałowych zespołów, które nie zareagowały na nasze zaproszenie w żaden sposób.    

 Przypominamy, że podczas warsztatów omówimy wyniki ostatniego badania karier absolwentów naszej uczelni, przeprowadzone przez Pracownię Ewaluacji Jakości Kształcenia oraz rekomendacje opracowane na ich podstawie przez UZZJK . Raport podsumowujący dla całego uniwersytetu oraz dane dla poszczególnych kierunków studiów jednolitych magisterskich, I i II stopnia opublikowano już na stronie:

http://www.pejk.uw.edu.pl/?page_id=405, zaś rekomendacje znajdą Państwo pod adresem Biura Jakości Kształcenia: http://www.bjk.uw.edu.pl/?Rekomendacje

Przedyskutujemy również przykłady innych przedsięwzięć służących monitorowaniu karier zawodowych kończących studia: zarówno badań już realizowanych (ilościowych i jakościowych). Zachęcamy do zgłaszania propozycji wystąpień, chcielibyśmy bowiem, by ważnym elementem warsztatów była debata o konkretnych koncepcjach, wymiana doświadczeń i prezentacja dobrych praktyk.

Jednym z wyzwań, o znaczeniu którego przekonuje badanie losów absolwentów jest podnoszenie jakości praktyk i staży zawodowych, obecnych w programach kształcenia na wielu kierunkach studiów oraz doskonalenie metod weryfikacji osiągniętych w ich ramach efektów kształcenia. Stąd drugą część warsztatów poświęcimy na dyskusję m.in. o zasadności wprowadzania praktyk do programów studiów o profilu ogólnoakademickim, różnicach w praktykach na studiach I i II stopnia, sposobach kontrolowania przebiegu praktyk, problemach z ewaluacją praktyk przez studentów czy sprawdzaniem osiągniętych efektów kształcenia. Bardzo liczymy na omawianie konkretnych rozwiązań, dlatego też zapraszamy Państwa do dzielenia się doświadczeniem poszczególnych jednostek     i zgłaszania propozycji krótkich prezentacji.

Aby zapewnić naszym spotkaniom roboczy charakter i aby uczestniczyć w nich mogły wszystkie wydziałowe zespoły projakościowe stworzyliśmy cztery grupy warsztatowe, z których każda pracować będzie w innym terminie:

1 czerwca: Wydział „Artes Liberales”, Wydział Historyczny, Wydział Nauk Politycznych i Studiów Międzynarodowych, Wydział Pedagogiczny, Wydział Polonistyki, Wydział Psychologii, Wydział Prawa i Administracji,

2 czerwca: Wydział Dziennikarstwa, Informacji i Bibliologii, Wydział Filozofii i Socjologii, Wydział Nauk Ekonomicznych, Wydział Stosowanych Nauk Społecznych i Resocjalizacji, Wydział Zarządzania, Centrum Europejskie, Centrum Studiów Samorządu Terytorialnego i

Rozwoju Lokalnego,

8 czerwca: Wydział Biologii, Wydział Chemii, Wydział Fizyki, Wydział Geografii i Studiów Regionalnych, Wydział Geologii, Wydział Matematyki, Informatyki i Mechaniki, Studium Wychowania Fizycznego,

9 czerwca: Wydział lingwistyki Stosowanej i Filologii Wschodniosłowiańskich, Wydział Neofilologii, Wydział Orientalistyczny, Instytut Ameryk i Europy, Szkoła Języków Obcych, Centrum Kształcenia Nauczycieli Języków Obcych i Edukacji Europejskiej.

Dla każdego wydziału zarezerwowaliśmy 3 miejsca, zgłoszenia imienne należy nadsyłać na adres: bjk@adm.uw.edu.pl

Propozycje prezentacji dobrych praktyk lub problemów:

  1. w wykorzystywaniu badań losów absolwentów w projektowaniu procesu kształcenia
  2. w projektowaniu i realizacji praktyk zawodowych oraz weryfikacji osiągniętych w ich ramach efektów kształcenia proszę zgłaszać na adres: a.janiak-jasinska@uw.edu.pl

Liczymy, że każdy wydział chętnie podzieli się swoimi doświadczeniami, w którymś z zaproponowanych powyżej tematów.

Warsztaty odbywać się będą w sali 200, w Gmachu przy Małym Dziedzińcu, ul. Krakowskie Przedmieście 24, a ponieważ zajmą nam prawie cały dzień, uczestnikom gwarantujemy posiłek.

 

Przemiany na rynku pracy – V Kongres Akademickich Biur Karier - 5 kwietnia 2017 r.

 

Tegoroczny, piąty już Kongres Akademickich Biur Karier organizowany pod patronatem Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Rzecznika Praw Absolwenta miał przybliżyć, licznie zebranym gościom, perspektywy zmian na rynku pracy. Zagadnieniu temu poświęcił swój referat Grzegorz Piątkowski Recznik Praw Absolwenta (Przemiany na rynku pracy-perspektywa 2025 i dalej, analiza). Po tym dosyć ogólnym wprowadzeniu obrazującym światowe trendy na rynkach pracy głos zabrał Grzegorz Kiermer z Politechniki Łódzkiej, który przybliżył rozwiązania stosowane na jego uczelni, wspierające studentów, absolwentów i osoby spoza uczelni w rozwijaniu własnym inicjatyw przedsiębiorczych (Kształtowanie postaw przedsiębiorczych jako wyzwanie dla Akademickich Biur Karier). Zakończeniem pierwszej części obrad był referat Mikołaja Pisarskiego reprezentującego Stowarzyszenie Koliber zatytułowany Aktywizacja Akademickich Biur Karier- propozycje i wnioski z dotychczasowej dziłalności. Druga część spotkania w dużej mierze poświęcona została prezentacji warunków kolejnej edycji Konkursu Akademickich Biur Karier organizowanego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju. Całość kończyło wystapienie prof. Ireny Hejduk oraz prof. Huberta Izdebskiego, którzy przedstawili dwa z trzech projektów założeń do Ustawy 2.0.

Autor: Katarzyna Wileńska

 

Komentarz dr Iwony Pugacewicz, członkini UZZJK:

Niewątpliwie ważnym elementem była sama prezentacja "dobrych praktyk" przez poszczególne ośrodki, ukazanie ich dotychczasowego dorobku i planów na najbliższą przyszłość. Natomiast uczestnicy spotkania niewiele dowiedzieli się o rzeczywistych i dostrzeganych w niedalekiej przyszłości, konkretnych przemianach na rodzimym rynku pracy.

Poza ogólnikowymi stwierdzeniami dotyczącymi nasilającej się informatyzacji i automatyzacji, a co za tym idzie groźby bezrobocia, akumulacji kapitału, globalizacji, spadku stopy życiowej, etc. nikt nie pokusił się o bardziej dogłębną analizę zmieniającej się polskiej rzeczywistości co do wymaganych w najbliższej dekadzie,  konkretnych kompetencji pracowniczych, a tym bardziej nie podjęto jakiejkolwiek rzeczowej diagnozy potrzeb przyszłego rynku pracy z uwzględnieniem specyfiki rozwoju poszczególnych jego gałęzi. Innymi słowy nie zadano sobie pytania, jak na przykład za dziesięć lat będzie wyglądać, jakich pracowników poszukiwać i jakie stawiać im wymogi sektor szkolnictwa, usług,  medyczny czy np. inżynieryjny (odnośnie tego ostatniego polecam doskonałą kanadyjska diagnozę: "LE MARCHÉ DU TRAVAIL EN GÉNIE au Canada. Projections jusqu’en 2025", https://engineerscanada.ca/sites/default/files/Labour-Market-2015-fr.pdf). Uczestnicy Kongresu nie usłyszeli, jakie umiejętności i kompetencje będą kluczowe w przypadku poszczególnych obszarów rynku i polskiej gospodarki czy poszczególnych typów zatrudnienia. Niewiele też mówiono o ogólnoświatowych tendencjach np. wzrost rangi dyplomów uniwersyteckich (3+2) i wykształcenia ponad magisterskiego, polaryzacja rynku pracy i stopniowe obniżanie roli średniego sektora zatrudnienia, coraz bardziej zrobotyzowanego, etc. Opisów tego rodzaju zmian i związanych z nimi wyzwań znajdziemy w Internecie bardzo wiele (chociażby jedno z najbardziej, moim skromnym zdaniem bazowych, porządkujących nasze myślenie o rzeczywistości:   FUTURE WORK SKILLS 2020, http://www.iftf.org/uploads/media/SR-1382A_UPRI_future_work_skills_sm.pdf). Szkoda, że nie podjęto analogicznych badań i rozważań odnoszących się chociażby do jednej konkretnie wybranej dziedziny czy jednego regionu.

 

"Doskonałość edukacji akademickiej - jak przeorientować uczelnie na jakość kształcenia?"- 29-30 marca 2017 r., Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II

Marcowa konferencja była szóstym z cyklu wydarzeniem przygotowującym do wrześniowego Narodowego Kongresu Nauki. Tematem przewodnim spotkania była jakość nauczania postrzegana z różnych perspektyw. W czasie dwudniowych obrad głos w dyskusji zabrali zarówno przedstawiciele Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Polskiej Komisji Akredytacyjnej, pracownicy uczelni, studenci, doktoranci, a także reprezentanci otoczenia społeczno-gospodarczego. Szukano odpowiedzi na pytania: Jakie rozwiązania  prawne pomogłyby w poniesieniu jakości dydaktyki akademickiej? Jaką rolę w tych zmianach powinna odgrywać Polska Komisja Akredytacyjna? Czy i jak skutecznie wspierać dydaktyków w ich codzinnej pracy?

 

Komentarz Agaty Wroczyńskiej, Kierownik BJK:

 

Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego w swym wystąpieniu programowym zwracał szczególna uwagę na niesatysfakcjonujący poziom kształcenia w polskich uczelniach. Zaznaczył, że oba obszary aktywności systemu szkolnictwa wyższego (badania naukowe i dydaktyka) są ze sobą współzależne i należy dążyć do doskonałości akademickiej zarówno w badaniach naukowych, jak też w edukacji akademicki

Minister zaznaczył, że należy myśleć o różnicowaniu studiów na te rzeczywiście powiązane z przygotowaniem do ról zawodowych i na te, które przygotowują do badań naukowych.

Ważna część wystąpienia poświęcona była zagadnieniom związanym z finansowaniem kształcenia. Zapowiedziano takie zmiany regulacji prawnych, by w podziale dotacji uwzględniona została ocena jakości kształcenia. Zdaniem Ministra ulec musi zatem sposób oceny uczelni w kontekście realizowanych przez nią zadań dydaktycznych. Refleksji należy poddać pomysły dotyczące kontroli uzyskiwanych efektów kształcenia bez zbiurokratyzowania systemu, a z zachowaniem kreatywności, elastyczności w dostosowaniu się do zmieniających się potrzeb otoczenia i atrakcyjności dla studentów.

Dostrzeżono, że od lat główny strumień finansowania uczelni przeznaczony jest na nauczanie, ale oceny pracowników zdeterminowane są prawie całkowicie przez ich osiągnięcia naukowe. Niezbędne jest zatem opracowanie koncepcji dydaktycznej ścieżki kariery akademickiej, która otworzyłaby alternatywną perspektywę awansu dla pracowników wyższych uczelni.

Przewodniczący Polskiej Komisji Akredytacyjnej, w niezwykle krótkim wystąpieniu, zwrócił uwagę na konieczność dołożenia starań, by na uczelnie wyższe przyjmowani byli kandydaci posiadający wiedzę, umiejętności i kompetencje umożliwiające im, przy odpowiednim nakładzie pracy, zrealizowanie programu studiów i osiągnięcie zakładanych efektów kształcenia. Należy też zadbać o to, by każdy chętny znalazł studia dostosowane do indywidualnych potrzeb i możliwości. Powinna temu sprzyjać różnorodność uczelni. Podział uczelni na badawcze, badawczo-dydaktyczne i dydaktyczne ma być właściwą drogą do osiągnięcia tego celu. O różnicach pomiędzy tymi modelami uczelni (szczególnie w obszarze dydaktyki) mówiono jednak mało.

Przewodniczący PKA, podobnie jak Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego, zauważył także, że dydaktyka akademicka na najwyższym poziomie powinna być dostrzegana i premiowana tak samo , jak nauka a najlepsi nauczyciele akademiccy powinni mieć taki sam status, jak najlepsi badacze.

 

Komentarz dr Grażyny Czetwertyńskiej, członkini UZZJK:

 

Podczas drugiego dnia obrad uczestniczyłam w seminarium na temat: Doskonałość dydaktyki akademickiej (innowacyjne metody kształcenia, podnoszenie kompetencji nauczycieli akademickich, ścieżka dydaktyczna jako realna alternatywa rozwoju pracownika akademickiego). Prowadziła je prof. Anna Machnikowska z Uniwersytetu Gdańskiego. Dyskutanci bardzo mocno podkreślali konieczność docenienia dobrych dydaktyków, którzy w poszukiwaniu najlepszych metod nauczania i skutecznego wiązania nauczania z badaniami widzą swoją rolę jako nauczyciela akademickiego.  Nieco rozczarowały mnie propozycje metod pracy ze studentami, wszystkim nam bowiem już znane, a służące aktywizacji (dyskusja, projekt zespołowy), samodzielności studenta (np. portfolio) czy też uwzględniające konieczność różnicowania oferty (np. tutoring). Nowości zatem nie było, ale wyliczenie tych wszystkich możliwości zachęcało do postawienia pytania: Jak sprawić, żeby słuszne postulaty zadbania o doskonałość dydaktyki akademickiej znalazły miejsce w zasadach działania uczelni i czy da się to osiągnąć przez zmianę prawa?

 

"Zróżnicowanie modeli uczelni i instytucji badawczych- kierunki i instrumenty zmian"-        26-27 kwietnia 2017 r., Politechnika Gdańska

Gdańsk był kolejnym miastem goszczącym przedstawicieli środowiska akademickiego w czasie siódmej konferencji porgramowej Narodowego Kongresu Nauki. W kwietniowych obradach zastanawiano się nad większym sprofilowaniem polskich uczelni. Czy proponowany przez MNiSW podział na uczelnie badawcze, badawczo-dydaktyczne i wyłącznie dydaktyczne pomoże w rozwoju systemu akademickiego?

 

Komentarz dr Agnieszki Janiak-Jasińskiej, Przewodniczącej UZZJK:

 

Najdłużej i najchętniej dyskutowano o uczelniach badawczych: sposobie ich wyłaniania, finansowania i zarządzania. Zajęły one także najwięcej miejsca w wystąpieniu ministra Gowina, który spodziewa się, że w przyszłości wprowadzą one polską naukę do czołówki światowej. Warto podkreślić, że kilkakrotnie w pozytywnym kontekście przywoływano opracowaną przez Zespół Rektorski naszego Uniwersytetu propozycję ich wyłaniania. Mało kto jednak zastanawiał się nad miejscem i specyfiką dydaktyki na tego typu uczelniach. O nauczaniu dużo rozprawiano natomiast w odniesieniu do uczelni dydaktycznych, ale powstawało niedobre wrażenie, że z założenia będą to uczelnie najsłabsze i postawione najniższej w hierarchii szkół wyższych. Tylko niektórzy dyskutanci upominali się o prawo tego typu uczelni do prowadzenia badań naukowych na wysokim poziomie i gwarancje ich finansowania. „Hybryda” czyli uczelnia badawczo-dydaktyczna nie rozpalała emocji, chętnie natomiast zgłaszano pomysły zmian w funkcjonowaniu instytucji reprezentujących środowisko naukowe, np. Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów, Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Polskiej Komisji Akredytacyjnej, itd. Pomysły te, jak i opinie o funkcjonowaniu tych organów były jednak tak rozbieżne, że nie sposób byłoby chyba wypracować wspólnego stanowiska. Na szczęście nie było na takie rzeczy czasu!    

 

11 maja 2017 r.

Katarzyna Wileńska
bjk@adm.uw.edu.pl
22 55 24072

Biuro ds. Jakości Kształcenia UW

bjk@adm.uw.edu.pl

22 55 24072, 073

www.bjk.uw.edu.pl

SHARE TWEET FORWARD
MailerLite